Rockefeller'ın mektubu ne hakkında?

Nelson A. Rockefeller'in 1956 yılında dönemin ABD Başkanı Dwight D. Eisenhower'a yazdığı mektup, Soğuk Savaş dönemi stratejilerinin bir yansıması olarak dikkat çekmektedir. Bu yazışma, ABD’nin askeri ve ekonomik nüfuzunu güçlendirme amacını güden bir planı içermekte ve Türkiye gibi ülkelerin rolüne dair çarpıcı değerlendirmeler sunmaktadır. Rockefeller, bu mektupta, askeri yardımların önemine vurgu yaparak, ekonomik desteklerin yanlış sonuçlar doğurabileceğini belirtmektedir.

Nelson A. Rockefeller'in 1956 yılında dönemin ABD Başkanı Eisenhower'a yazdığı mektup, ekonomik yayılma planı ve Türkiye ile ilgili şu ifadeleri içerir: 

"Biz askeri paktlarımızı kurmayı ve sağlamlaştırmayı hedef alan tedbirlere devam etmeliyiz... Büyük ölçüde politik ve askeri nüfuz garantileyecek genişlikte bir ekonomik yayılma planını Asya, Afrika ve diğer az gelişmiş bölgelerde uygulamak zorundayız... Birinci gruba, bizimle dost olan ve bize uzun süreli askeri paktlarla bağlanmış olan ülkeler girer. Bu ülkelere yapılacak yardımlar ve açılacak krediler öncelikle askeri nitelikte olmalıdır. Oltaya yakalanmış balığın yeme ihtiyacı yoktur. Genişletilmiş iktisadi yardım, örneğin Türkiye’ye bazı hallerde düşünülenin tersi sonuçlar verebilir. Yani bağımsızlık eğilimini arttırıp mevcut askeri paktları zayıflatabilir. Bu tip ülkelere (Türkiye gibi.) doğrudan doğruya iktisadi yardım da yapılabilir ancak bu, bize uygun ve bağlı hükumetleri iktidarda tutacak ve bize düşman muhalifleri zararsız bırakacak biçim ve miktarda olmalıdır...". 

Bu mektup, Türkiye'nin "oltadaki balık" olarak tanımlandığı ve ABD'nin ekonomik ve siyasi nüfuzunu artırma stratejilerini içerdiği şeklinde yorumlanmıştır. 

Mektubun orijinaline veya daha fazla bilgiye ulaşmak için Rockefeller Archive Center ziyaret edilebilir.